Η Ευημερία δεν είναι απλώς θέμα επιλογής - είναι συστημική συνθήκη!

Τα τελευταία χρόνια, η ευημερία παρουσιάζεται συχνά ως προσωπική επιλογή ή ατομική ευθύνη.

Ως κάτι που μπορείς να «καλλιεργήσεις», να «βελτιώσεις» ή να «πετύχεις» μόνος σου.

Στην πράξη όμως, η ευημερία δεν διαμορφώνεται στο κενό.

Επηρεάζεται από τις συνθήκες μέσα στις οποίες σχετιζόμαστε, εργαζόμαστε και λαμβάνουμε αποφάσεις.

Όταν τα συστήματα πιέζουν, αποσυνδέουν ή εξαντλούν, η ευημερία δεν είναι θέμα θέλησης - είναι θέμα πλαισίου.

Αυτό το άρθρο εξετάζει την ευημερία όχι ως πολυτέλεια, αλλά ως συστημική συνθήκη.

Είναι εφικτό να ζούμε καλά, ακόμη κι αν ο κόσμος γύρω μας είναι περίπλοκος;

Μια καίρια ερώτηση που βρίσκει απαντήσεις μέσα από τη μακροβιότερη έρευνα για την ανθρώπινη ευημερία που έχει γίνει ποτέ.

Η Harvard Study of Adult Development, ξεκινώντας το 1938, παρακολούθησε επί σχεδόν 100 χρόνια τη ζωή εκατοντάδων ανθρώπων και των παιδιών τους. Η ζωή των συμμετεχόντων – όχι απλώς οι απόψεις τους – αποτέλεσε το εργαστήριο αυτής της μελέτης.

Αυτό που προσφέρει η σημαντική αυτή έρευνα δεν είναι θεωρία. Είναι η ίδια η εμπειρία της ανθρώπινης ζωής.

Ποιοι ευημερούν πραγματικά και υπό ποιες συνθήκες;

Μια πρόσφατη παγκόσμια μελέτη που συνδέεται με την παραπάνω έρευνα δημοσιεύθηκε στο Nature Mental Health, συνδυάζοντας απαντήσεις από 200.000 ανθρώπους σε 22 χώρες.

Και ενώ όλοι φανταζόμασταν ότι η ευημερία κατοικεί σε χώρες με ισχυρές οικονομίες, τα αποτελέσματα διέψευσαν τις προσδοκίες → χώρες όπως το Μεξικό, η Ινδονησία, οι Φιλιππίνες και το Ισραήλ κατέλαβαν υψηλές θέσεις στην ευημερία.

Το κοινό τους χαρακτηριστικό;

Ισχυροί κοινωνικοί δεσμοί, συλλογικότητα και αίσθημα σκοπού - όχι απαραίτητα υψηλό εισόδημα.

Η ψυχική υγεία και οι ποιοτικές σχέσεις είναι το κλειδί

Η μελέτη επιβεβαιώνει ότι οι ποιοτικές σχέσεις – όχι η ποσότητά τους – είναι η νούμερο ένα πρόβλεψη για μακροχρόνια ευημερία. Οι άνθρωποι με υποστηρικτικούς δεσμούς εμφάνισαν καλύτερη μνήμη και υγεία στα 80 τους, σε σύγκριση με όσους βίωναν μοναξιά ή σύγκρουση.

Οι τοξικές σχέσεις δεν μας “σπάνε” μόνο συναισθηματικά - μας εξουθενώνουν και σωματικά.

Επιπλέον, η ψυχική υγεία αναδεικνύεται ως κρίσιμος παράγοντας, ιδιαίτερα για τους νέους στις ανεπτυγμένες χώρες, όπου η μοναξιά και η εξάντληση είναι σε έξαρση.

Οι τρεις πυλώνες της ευημερίας

Η μελέτη συνοψίζει την ουσία της ευημερίας σε τρεις βασικούς πυλώνες:

1. Αγάπη και ανθρώπινες σχέσεις

2. Νόημα και σκοπός στη ζωή

3. Συναισθηματική και σωματική υγεία

Σκέψεις και συμπεράσματα...

❖ Αν η ευημερία δεν είναι ατομικό project, αλλά αποτέλεσμα σχέσεων, ρόλων και συνθηκών, τότε δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως προσωπική υπόθεση.

❖ Το ερώτημα δεν είναι μόνο πώς αντέχουν οι άνθρωποι, αλλά τι ζητούν τα συστήματα μέσα στα οποία καλούνται να λειτουργήσουν.

❖ Και ίσως, πριν αναζητήσουμε περισσότερη ανθεκτικότητα από τα άτομα, αξίζει να αναρωτηθούμε τι χρειάζεται να αλλάξει στο πλαίσιο.

#StartToGROW

Sources & Influences

Harvard Study of Adult Development

The longest-running longitudinal study on human wellbeing, ongoing since 1938. It explores the lives of hundreds of individuals and their children, offering empirical insight into how relationships and life context impact wellbeing and long-term health.

Nature Mental Health (2023)

Large-scale study with data from 200,000 individuals across 22 countries. Results highlight that high-quality relationships, collective belonging and meaning have a stronger influence on wellbeing than income or financial security.

→ Aknin, L. B., et al. (2023). “Social connections, purpose, and well-being: Global insights from 22 countries.” Nature Mental Health, 1(1), 1–9.

EY Greece, Hellas EAP & National and Kapodistrian University of Athens (NKUA)

Mental Health & Wellbeing of Employees in Greece – 2025 Report

A joint research initiative with 4,457 participants from both public and private sectors, assessing 9 wellbeing dimensions such as anxiety, depression, anger, loneliness, and attitudes toward hybrid work.